زنگ خطر سرقت منزل؛ از باورهای غلط تا اقدامات حیاتی پس از حادثه

به گزارش خبرنگار نبض وطن – روزگاری نه چندان دور، همسایه‌ها از حال هم باخبر بودند، کوچ که می‌رفتی، کلید خانه را به امانت به همسایه می‌سپردی و خیالت راحت بود. اما امروز در آپارتمان‌های شلوغ شهری، خیلی‌ها حتی همسایه طبقه بالایی را نمی‌شناسند. در این شرایط، امنیت خانه‌ها آسیب‌پذیرتر شده و سرقت منزل به یکی از دغدغه‌های همیشگی شهروندان تبدیل شده است.
اما اگر در خانه نباشیم و سارقان وارد شوند، چه باید کرد؟ اگر برگشتیم و خانه را به هم ریخته دیدیم، اولین تماس با چه کسی باید باشد؟ پلیس؟ خانواده؟ و آیا بعد از سرقت، راهی برای بازگرداندن اموال وجود دارد یا همه چیز تمام شده است؟ برای پاسخ به این پرسش‌ها و بررسی راهکارهای پیشگیری و اقدامات صحیح پس از سرقت، با دکتر محسن خدابخشیان، وکیل پایه یک دادگستری، به گفتگو نشسته‌ایم.
نبض وطن: دکتر خدابخشیان، اولین سوالی که ذهن مردم را مشغول می‌کند این است که “چگونه از سرقت منزل جلوگیری کنیم؟” چه توصیه‌های عملی و ساده‌ای دارید که شاید خیلی‌ها به آن بی‌توجه باشند؟
دکتر خدابخشیان: مهمترین نکته در پیشگیری از سرقت، سخت کردن کار سارق است. سارقان حرفه‌ای به دنبال اهداف آسان هستند. چند توصیه ساده اما حیاتی دارم:
۱. ایجاد روشنایی هوشمند: یکی از بزرگ‌ترین اشتباهات، خاموش ماندن کامل منزل در شب است. استفاده از تایمرهای برقی که در ساعات مختلف چراغی را روشن می‌کنند، توهم حضور ساکنان را ایجاد می‌کند.
۲. عدم نمایش اموال باارزش: بسیاری از سرقت‌ها پس از چند روز تعقیب و شناسایی اتفاق می‌افتد. از قرار دادن وسایل باارزش مانند تابلوهای نفیس یا لوازم خانگی گرانقیمت در معرض دید رهگذران یا در فضای مجازی خودداری کنید.
۳. همسایه‌داری مدرن: با همسایگان خود رابطه محترمانه داشته باشید. در دنیای امروز، یک همسایه باخبر، بهترین سامانه امنیتی است. اگر به مسافرت می‌روید، به یک همسایه معتمد بسپارید که هر از گاهی سری به منزل بزند یا پرده‌ها را جابجا کند.
۴. قفل‌های ایمن: درب‌های ضدسرقت و قفل‌های چند نقطه‌ای می‌توانند زمان نفوذ را به قدری افزایش دهند که سارق از ادامه کار منصرف شود.
نبض وطن: بسیار عالی. فرض کنیم تمام این نکات را رعایت کردیم، اما متأسفانه وقتی به خانه برمی‌گردیم، با صحنه وحشتناک سرقت مواجه می‌شویم. اولین اقدام صحیح در آن لحظات طلایی چیست؟ خیلی‌ها ممکن است دچار شوک شوند و کار اشتباهی انجام دهند.
دکتر خدابخشیان: سوال بسیار مهمی پرسیدید. آن لحظات، “لحظات طلایی حفظ صحنه جرم” است. اولین و مهمترین کار: هیچ چیزی را لمس نکنید و وارد منزل نشوید!
این وکیل دادگستری در ادامه توضیح داد: اگر وارد خانه شدید و دیدید که به هم ریخته است، بهترین کار این است که:
· فوراً از خانه خارج شوید یا در همانجا بایستید و از ورود بیشتر به عمق خانه خودداری کنید.
· بلافاصله با پلیس ۱۱۰ تماس بگیرید.
· اگر همسایه یا نگهبان دارید، از آنها بخواهید از ورودی‌ها محافظت کنند تا پلیس برسد.
دکتر خدابخشیان تأکید کرد: متأسفانه، واکنش غریزی ما این است که به اتاق‌ها برویم و ببینیم چه چیزی کم شده است. این کار باعث می‌شود آثار انگشت، رد کفش و سایر ادله دیجیتال و فیزیکی که می‌تواند سارق را لو بدهد، از بین برود.
نبض وطن: این نکته بسیار حیاتی است. خب، پس از حضور پلیس و کارآگاهان، نوبت به چه اقداماتی می‌رسد؟ تکلیف ما برای پیگیری قانونی چیست؟
دکتر خدابخشیان: پس از حضور مأموران، صحنه جرم توسط کارشناسان بررسی می‌شود. در این مرحله، شما باید:
۱. صورتجلسه را دقیق مطالعه کنید: مأموران از شما می‌خواهند که اموال مسروقه را لیست کنید. سعی کنید حتی‌الامکان مشخصات دقیق وسایل، شامل مارک، مدل، سریال‌نامبر (اگر روی دستگاه درج شده باشد) و قیمت تقریبی را ارائه دهید. اگر از وسیله‌ای عکس دارید، ارائه آن کمک بزرگی می‌کند.۲. شکایت رسمی را پیگیری کنید: پس از تنظیم صورتجلسه در محل، شما باید به کلانتری محل یا دادسرای عمومی و انقلاب مراجعه کرده و شکایت رسمی خود را ثبت کنید. همراه داشتن مدارک مالکیت منزل و کارت ملی ضروری است.
۳. استعلام از پزشکی قانونی (در صورت لزوم): اگر در حین سرقت، با سارق مواجه شده‌اید و آسیب دیده‌اید، حتماً برای اخذ معاینه و تعیین میزان آسیب به پزشکی قانونی مراجعه کنید.
نبض وطن: یک باور غلط وجود دارد که می‌گویند “اگر سرقت شد، دیگر اموال برنمی‌گردد و پیگیری فایده ندارد.” نظر شما چیست؟
دکتر خدابخشیان: این باور کاملاً غلط و خطرناک است. اولاً، وظیفه پلیس و دستگاه قضایی شناسایی و دستگیری سارق است. اگر شکایت نکنید، سارق به راحتی به کار خود ادامه می‌دهد.
ثانیاً، در بسیاری از موارد، اموال کشف و به صاحبانشان بازگردانده می‌شود. سارقان حرفه‌ای معمولاً در سیستم پلیس دارای پرونده و مشخصات هستند.
ثالثاً، حتی اگر مال شما پیدا نشود، محکومیت سارق به پرداخت جزای نقدی و رد مال، یک حکم قضایی است که با پیگیری شما صادر می‌شود.
نبض وطن: بحث بیمه را هم مطرح کنیم. آیا بیمه می‌تواند کمک کند؟
دکتر خدابخشیان: قطعاً. بیمه آتش‌سوزی منزل که معمولاً با پوشش خطرات اضافی از جمله سرقت عرضه می‌شود، یک راهکار هوشمندانه است. اگر منزل شما بیمه باشد، پس از سرقت و ارائه گزارش پلیس و استعلام از شرکت بیمه، خسارت وارده تا سقف تعیین شده در قرارداد، جبران می‌شود.
حتماً از منزل خود با جزئیات فیلم تهیه کنید تا در زمان اثبات وجود اموال برای بیمه و دادگاه دچار مشکل نشوید.
نبض وطن: یک توصیه پایانی برای شهروندانی که این گفتگو را می‌خوانند، دارید؟
دکتر خدابخشیان: بله. من می‌گویم پیشگیری همیشه آسان‌تر، کم‌هزینه‌تر و کم‌استرس‌تر از درمان است. اما اگر حادثه‌ای رخ داد، خونسردی خود را حفظ کنید، صحنه جرم را دستکاری نکنید و پیگیری قانونی را جدی بگیرید. حق شماست که در امنیت و آرامش زندگی کنید و قانون نیز برای احقاق این حق در کنار شماست.