به گزارش نبض وطن، رسانه انگلیسیزبان «عربویکلی» در گزارشی نوشت: بهدنبال بازگشت قیمت نفت خام به بالای ۱۰۰ دلار در هر بشکه، بازارها خود را با مرحلهای جدید و پرنوسانتر از جنگ وفق میدهند؛ مرحلهای که در آن بسیاری از سپرهایی که حدود هفت ماه پیش از شدت شوک اولیه کاسته بودند، ناپدید شدهاند.
دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، هفته گذشته مدعی شد که این جنگ پس از انتخابات میاندورهای کنگره آمریکا در سوم نوامبر(۱۲ آبان) پایان خواهد یافت. این ادعا تغییری قابل توجه در لحن دولتی است که در ابتدا مدعی شده بود که جنگ «نه ماهها بلکه چند هفته» بیشتر طول نخواهد کشید.
پیشبینی اینکه آیا ادعای جدید ترامپ درست از آب درمیآید یا نه، غیرممکن است، اما تحولات اخیر در دو شریان حیاتی انرژی جهان نشان میدهد که این ادعا ممکن است بیش از حد خوشبینانه باشد.
حوثیهای یمن(جنبش انصارالله)، طی هفته گذشته پیشروی سریعی داشته و کنترل خود بر تنگه بابالمندب، در ورودی جنوبی دریای سرخ، را تشدید کردهاند. (انصارالله) در ماه جولای از محاصره دریایی این مسیر کشتیرانی خبر داد.
در همین ارتباط یحیی سریع، سخنگوی نیروهای مسلح یمن امروز در بیانیهای با اشاره به اینکه در پاسخ به تجاوزهای عربستان علیه کشور و ملت یمن و انجام بیش از ۳۰۰ حمله هوایی طی ۵ روز گذشته علیه بیشتر استانهای مختلف با جنگندههای سعودی اف-۱۵ و تایفون که از دو پایگاه خمیس مشیط و الطائف به پرواز درآمدند، نیروهای مسلح یمن در یک عملیات نظامی گسترده و منحصر به فرد، امکانات و زیرساخت های نظامی عربستان از جمله آشیانه جنگنده ها و رادارها و انبارهای ذخیره و اهداف دیگر در پایگاه هوایی ملک خالد در خمیس مشیط را با ده ها موشک بالستیک و پهپاد مورد اصابت قرار داد، تاکید کرد که «معادله محاصره در برابر محاصره و تنش در برابر تنش تا زمان توقف تجاوزها و پایان دادن به محاصره ها ادامه خواهد داشت.»
به طور همزمان، مقامات سعودی مدعی شدند که خط لوله حیاتی شرق به غرب عربستان که مسیر اصلی این کشور به عنوان جایگزین تنگه هرمز محسوب میشود، پس از زنجیرهای از حملات پهپادی که از به ادعای آنها از خاک عراق انجام گرفته، بهطور موقت متوقف شده است.
به نوشته این رسانه، این خط لوله ۱۲۰۰ کیلومتری از زمان آغاز جنگ در فوریه و بسته شدن تنگه هرمز شروع شد، نقشی حیاتی برای عربستان ایفا کرده است. عربستان سعودی با بیش از دوبرابر کردن صادرات نفت از سواحل غربی خود از طریق این خط لوله در پنج ماه نخست جنگ و رساندن آن به روزانه چهار تا پنج میلیون بشکه، معادل حدود چهار تا پنج درصد عرضه جهانی نفت، توانست بخشی از کاهش صادرات از مسیر هرمز را جبران کند.
با این حال، دادههای شرکت رهگیری کشتی «کپلر/ Kpler» نشان میدهد که این محمولهها در ماه آگوست به تنها ۲ میلیون بشکه در روز کاهش یافت که پایینترین سطح از ژانویه محسوب میشود و دلیل اصلی این کاهش نیز محاصره دریایی انصارالله بوده است. در نتیجه، تولید نفت عربستان که زمانی بزرگترین صادرکننده نفت جهان بود، در ماه آگوست به ۶ میلیون بشکه در روز رسید که براساس آمار آژانس بینالمللی انرژی، پایینترین سطح در بیش از سه دهه گذشته بود.
تصاویر ماهوارهای از آن حکایت دارد که دستکم یک تلمبهخانه مورد حمله قرار گرفته است، هرچند ابعاد کامل خسارت و زمان لازم برای تعمیرات همچنان مشخص نیست.
به ادعای عربویکلی، افزون بر این، عربستان سعودی احتمالا میتواند برای جبران هرگونه وقفه چندروزه در جریان انتقال نفت از این خط لوله، از ذخایر نفت خام خود استفاده کند. اما این تشدید تنش در برههای خطرناک رقم خورده است.
اختلال در صادرات نفت خاورمیانه که پیش از جنگ حدود یک-پنجم عرضه جهانی را تشکیل میداد، ذخایر نفت جهان را بهشدت تحلیل برده است. طبق آمار آژانس بینالمللی انرژی، از زمان آغاز درگیری تاکنون ۵۰۷ میلیون بشکه معادل حدود ۲.۸ میلیون بشکه در روز از ذخایر جهانی کاسته شده است.
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ۱۸ شهریور اعلام کرد که در پاسخ به تجاوز و شرارت ارتش تروریست امریکا، ۲ فروند شناور آمریکایی، ۸ نفتکش و ۱۰ فروند کشتی متخلف با قصد عبور از منطقه ممنوعه و ناایمن تنگه هرمز، مورد هدف قرار گرفتند؛ یادآوری که همچنان از پرخطر بودن عبور از این مسیر نشان دارد.
در هر صورت، ادامه وضعیت فعلی پایدار نیست. خاورمیانه همچنان مهمترین منطقه تولید انرژی در جهان محسوب میشود. نصف کردن صادرات نفت خام از کشورهای حاشیه خلیج فارس شاید برای چند ماه قابل مدیریت باشد، اما به طور قطع نمیتواند تا همیشه ادامه یابد.
افزون بر این، شرایط صادرات فرآوردههای نفتی همچون گازوئیل، بنزین و سوخت هواپیما بهمراتب وخیمتر از نفت خام بوده و برآوردهای آژانس بینالمللی انرژی نشان میدهد که صادرات این فرآوردهها از منطقه همچنان حدود ۶۰ درصد کمتر از سطح پیش از جنگ است. این شرایط به کمبود شدید سوخت، بهویژه گازوئیل، منجر شده و قیمتها را به سطوح بیسابقهای رسانده است. اختلال بیشتر در صادرات عربستان از مسیر دریای سرخ نیز فشار مضاعفی بر ذخایر جهانی وارد خواهد آورد.
به نوشته این رسانه مستقر در لندن، تشدید تنش اخیر همچنین میتواند بار دیگر به کاهش تردد کشتیها از تنگه هرمز بینجامد. اپراتورهای نفتکش همچنان نسبت به ورود به مناطق درگیر جنگ تمایلی ندارند؛ هزینه حملونقل و بیمه به بالاترین سطوح تاریخی رسیده است و اسکورتهای دریایی(ادعایی) نیز تنها شاید بتوانند بخشی از خطرات فعالیت در یک منطقه جنگی را کاهش دهند.
پرسشی که اکنون مطرح میشود، این است که این شرایط حاکم بر بازار تا چه زمانی دوام خواهد آورد؟
تهران این جنگ را موجودیتی میداند و برای به حداکثر رساندن فشار اقتصادی بر آمریکا و جهان تا پیش از هرگونه مذاکره غایی، دلایل کافی دارد. پیشرویهای حوثیها(جنبش انصارالله) و حملات به زیرساختهای عربستان میتواند کفه موازنه را بار دیگر به سود تهران سنگین کند.
این فشارها در نهایت میتواند هر دو طرف را به میز مذاکره نزدیکتر کند. به ادعای عربویکلی، همچنین این فشارها ممکن است به همان اندازه طرفین درگیر را ترغیب کند تا با امید به تقویت موضع مذاکراتیشان با استفاده از دستاوردهای اقتصادی یا نظامی، به جنگ ادامه دهند.
فرض بازارها در طول حدود هفت ماه گذشته این بود که با افزایش قیمت بنزین و سنگینشدن بیش از حد هزینههای سیاسی، ترامپ را وادار به یافتن راهی برای خروج از بحران خواهد کرد. امکان دارد که سیاستگذاران و تجار آمریکایی نیز به این درگیری که در ظاهر قابل مدیریت به نظر میرسد، عادت کرده باشند اما اگر جنگ، همانطور که ترامپ اکنون ادعا میکند، ماههای بیشتری ادامه پیدا کند، اختلالات جدید ممکن است زمانی به بازار تحمیل شود که توان آن برای جذب و مهار شوکها بهشدت کاهش یافته باشد.
