به گزارش نبض وطن، حمید ظهرابی با اشاره به اهمیت فصل گاوبانگی در چرخه زیستی مرال اظهار داشت: این دوره از کلیدیترین مراحل زندگی مرال به شمار میآید و افزایش حضور انسان در زیستگاه، بهویژه فعالیتهای گردشگری، آرامش و الگوی رفتاری گونه را دستخوش اختلال میکند.
وی افزود: برگزاری هرگونه تور گاوبانگی ممنوع است و این پدیده حساس زیستی نباید دستمایه توسعه گردشگری تجاری و انتفاعی شود. در این بازه زمانی، ایجاد تجمع، ترددهای غیرضروری و نزدیکشدن به زیستگاههای مرال به هیچ عنوان پذیرفتنی نیست.
معاون سازمان حفاظت محیط زیست تصریح کرد: صرفاً در صورت ضرورتهای حفاظتی و نیاز به پایش، مشارکت محدود افراد آموزشدیده و واجد صلاحیت امکانپذیر خواهد بود. این حضور نیز باید منحصراً در حد نیاز میدانی، با رعایت کامل ضوابط حفاظتی، بدون ایجاد کمترین تنش برای گونه و با اولویت جامعه محلی انجام گیرد.
ظهرابی تأکید کرد: حضور نیروها برای پایش و حفاظت، ماهیتی کاملاً مستقل از گردشگری دارد و نباید این دو مفهوم یکسان پنداشته شوند. هدف از جلب مشارکت محدود، تأمین نیازهای نظارتی و حفاظتی زیستگاه است، نه ایجاد فرصت مشاهده و بهرهبرداری تفریحی از رویداد گاوبانگی.
وی با اشاره به اینکه حفاظت از گونههای حساس مستلزم رعایت دقیق ملاحظات زیستی آنهاست، یادآور شد: در مدیریت حیات وحش، تأمین امنیت و آرامش گونه در فصل زادآوری بر منافع اقتصادی تقدم دارد و حضور انسان تنها در چارچوب الزامات اکولوژیک قابل بررسی است.
معاون محیط زیست طبیعی و تنوع زیستی سازمان حفاظت محیط زیست خاطرنشانکرد: ممنوعیت برگزاری تورهای گاوبانگی یک راهبرد قطعی حفاظتی برای جلوگیری از آسیب به جمعیت مرال است و امکان تفسیر سلیقهای یا چشمپوشی از آن وجود ندارد. همه فعالان گردشگری، دستگاههای ذیربط و بهرهبرداران مکلف به رعایت این ضابطهاند، چرا که تضمین بقا و فرآیند زادآوری حیات وحش، اولویت نخست سازمان است.
گاوبانگی یکی از مهمترین و حساسترین دورههای زندگی گوزنهای نر، بهویژه مرال (گوزن قرمز) است. این واژه به دوره جفتگیری مرالها گفته میشود که معمولاً از اواخر تابستان تا اوایل پاییز اتفاق میافتد.
در این دوره، گوزنهای نر با سردادن بانگهای بلند و ویژه حضور و قدرت خود را به مادهها و نرهای رقیب اعلام میکنند. به همین دلیل به این دوره «گاوبانگی» گفته میشود.
نرها برای جلب مادهها و تعیین قلمرو یا دسترسی به گله مادهها با یکدیگر رقابت میکنند. گاهی این رقابت به شاخبهشاخ شدن و درگیری فیزیکی میان نرها منجر میشود.