به گزارش نبض وطن، سید روحالله سیدالعسگری افزود: طرح ویژه چهارباغ عباسی بررسی و تایید شده است و با توجه به جایگاه این محور تاریخی، لازم است برای مدیریت و ساماندهی آن اتفاق جدی رخ دهد.
وی اظهار داشت: مدیریت چهارباغ عباسی بر عهده شهرداری اصفهان است و برای گذر چهارباغ نیز مدیریت مستقلی در شهرداری وجود دارد اما پیگیری ما این است که با مکاتبه با شهرداری و مقامهای عالی استان، زمینه تشکیل هیات امنای این گذر فراهم شود.
معاون میراثفرهنگی اصفهان بیان کرد: چهارباغ عباسی یک گذر تاریخی، فرهنگی و گردشگری بوده و تصمیمگیری درباره آن باید با مشارکت مجموعههای مرتبط انجام شود از این رو حضور نمایندگان اصناف، شهرداری، میراث فرهنگی و متخصصان حوزههای مختلف در هیات امنا ضروری است.
وی تاکید کرد: هر اتفاقی که قرار است در چهارباغ عباسی رخ دهد، باید با نظر این مجموعه و متخصصان مرتبط باشد.
معاون میراث فرهنگی ادارهکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان اصفهان با بیان اینکه چهارباغ عباسی نیازمند یک نگاه ویژه تاریخی و فرهنگی است، اظهار داشت: اقداماتی که طی سالهای گذشته برای این محور انجام شده، از جمله پیاده راه شدن چهارباغ، همه آن چیزی نیست که از یک گذر با چنین پیشینهای انتظار داریم.
وی افزود: وقتی امروز وارد چهارباغ عباسی میشویم، آنگونه که باید احساس و حافظه تاریخی چهارباغ به انسان منتقل نمیشود و متاسفانه بخش قابل توجهی از کاربریها به فستفود، رستوران و برخی مشاغل عمومی و روزمره تبدیل شده است.
سیدالعسگری تصریح کرد: چهارباغ عباسی در حافظه تاریخی اصفهان تنها یک محور تجاری نبوده بلکه در دورههای مختلف تاریخی، از صفویه و قاجار گرفته تا تاریخ معاصر، محل تجارت، فرهنگ و ارائه خدمات بوده است و باید این پیشینه در برنامهریزیهای امروز آن نیز مورد توجه قرار گیرد.
وی تاکید کرد: چهارباغ اصفهان یکی از خیابانهای تاریخی شاخص دنیاست و شاید بتوان گفت تعداد خیابانهای تاریخی جهان با چنین سابقهای از تعداد انگشتان یک دست کمتر باشد؛ چهارباغ عباسی نزدیک به ۴۵۰ سال قدمت دارد و به همین دلیل هر اتفاقی که قرار است در آن رخ دهد، باید با نگاه ویژه تاریخی، فرهنگی، گردشگری انجام شود.
معاون میراث فرهنگی اصفهان خاطرنشان کرد: نگاه صرفاً تجاری به چهارباغ تاکنون نتیجه مورد انتظار را به همراه نداشته و لازم است در برنامهریزی این محور، یک زبان مشترک میان دستگاههای مختلف شکل بگیرد و هویت تاریخی و فرهنگی چهارباغ در اولویت قرار گیرد.
تجربه جلفا الگویی برای احیای بافت تاریخی
سیدالعسگری با اشاره به تجربه احیای بافت تاریخی جلفا گفت: حدود ۲۰ تا ۳۰ سال پیش شرایط جلفا به گونهای بود که بسیاری از بناهای تاریخی آن نیازمند مرمت بودند و شهرداری و دستگاههای مختلف برای ورود به این حوزه اقدام میکردند اما امروز مردم خودشان برای مرمت و احیای خانههای تاریخی آن منطقه مطالبهگر هستند.
وی افزود: در حال حاضر ارزش بسیاری از خانههای تاریخی جلفا از آپارتمانهای همان محدوده بیشتر شده و این اتفاق در نتیجه یک فرایند طولانیمدت رخ داده است؛ بنابراین لازم است چنین نگاهی در چهارباغ و سایر بافتهای تاریخی اصفهان نیز دنبال شود.
معاون میراث فرهنگی استان اصفهان با اشاره به اقدامات انجام شده برای احیای بناهای تاریخی چهارباغ گفت: در این محور، بناهایی وجود دارد که تلاش شده از آنها حفاظت شود و نمونه آن «هتل جهان» است که حدود ۹۰ درصد مرمت آن انجام شده و با ادامه روند کار و فراهم شدن شرایط، میتواند دوباره به چرخه فعالیت بازگردد.
وی افزود: هتل جهان نخستین هتل اصفهان بوده و اکنون سرمایهگذار کار مرمت آن را دنبال میکند و امیدواریم با آماده شدن شرایط، شاهد احیای این بنا باشیم.
سیدالعسگری ادامه داد: در بدنه اصلی چهارباغ چند هتل، فضا و بنای تاریخی و معاصر وجود دارد که در تلاشیم تا حفظ شده شده و از بین نروند، اما تحقق این هدف نیازمند همفکری و همگرایی دستگاههای مختلف و داشتن یک زبان مشترک است.
احیای تراسهای چهارباغ با مطالبه و مشارکت مردم
وی یکی از نمونههای موفق حفاظت در چهارباغ را تراسهای این محور دانست و گفت: در سالهای گذشته بسیاری از تراسهای چهارباغ وضعیت مناسبی نداشت و برخی از آنها حتی در معرض تخریب و ریزش قرار گرفته بود اما با ورود مردم و مطالبه آنان برای حفظ این فضاها، روند مرمت و احیای آنها دنبال شد.
معاون میراث فرهنگی استان اصفهان اظهار داشت: برخی افراد قصد داشتند این فضاها را تخریب و بازسازی جدید کنند اما با تأکید بر ضرورت حفاظت از تراسهای تاریخی، این روند متوقف شد و در نتیجه شاهد حفظ و احیای بخشی از آنها هستیم.
وی افزود: برخی از این فضاها به طور کامل احیا شدهاند و حتی بعضی مهمانپذیرهای قدیمی نیز دوباره در حال احیا هستند؛ چراکه چهارباغ در دورههای مختلف تاریخی، کاربریهای متنوعی داشته و هدف این است که این تنوع و هویت تاریخی در برنامههای جدید نیز مورد توجه قرار گیرد.
ضرورت ساماندهی تابلوها و طراحی شهری چهارباغ
سیدالعسگری همچنین بر ضرورت ساماندهی نمای بصری و تابلوهای واحدهای تجاری چهارباغ تاکید کرد و گفت: در این محور باید یک طراحی شهری ویژه اجرا شود و تابلوهای واحدهای تجاری نیز از یک الگوی مشخص پیروی کنند.
وی افزود: همانگونه که برای میدان نقش جهان، طراحی تابلوها و نمای فروشگاهها و مغازهها با مدیریت طراحی شهری و با هدف حفظ سیمای تاریخی انجام شده است، چنین رویکردی باید در چهارباغ عباسی نیز دنبال شود.
معاون میراث فرهنگی استان اصفهان تصریح کرد: زیباسازی و ساماندهی تابلوها در چهارباغ باید به گونهای باشد که هر واحد تجاری نتواند با هر شکل و مدلی تابلو نصب کند؛ بلکه لازم است ضوابط مشخصی برای تابلوها، نماها و حتی نوع فعالیتهای تجاری در این محور وجود داشته باشد.
معاون میراث فرهنگی استان اصفهان با اشاره به ظرفیتهای تاریخی موجود در چهارباغ گفت: کاخ هشت بهشت، مدرسه چهارباغ، سردر خیمهگاه، شواهد تاریخی کاخ جهاننما و در کنار این آثار تاریخی بناهای ارزشمند معماری معاصر نیز در این محور دیده میشود که از جمله آنها میتوان به ساختمان شهرداری و ساختمان شرکت بیمه ایران اشاره کرد.
سیدالعسگری خاطرنشان کرد: چهارباغ در گذشته همچنین یکی از محورهای مهم فعالیت هنرمندان و فعالان صنایع دستی اصفهان بود و بسیاری از هنرمندان شاخص در حوزههایی مانند قلمزنی، نقرهکاری و دیگر رشتههای صنایع دستی در این خیابان فعالیت داشتند.
معاون میراث فرهنگی ادارهکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان اصفهان تاکید کرد: برای احیای این جایگاه لازم است میان میراث فرهنگی، شهرداری، مدیریت چهارباغ، اصناف، دستگاههای متولی و حتی حوزه علمیه مستقر در مدرسه چهارباغ تعامل و همگرایی بیشتری ایجاد شود.
وی افزود: اگر بتوانیم در موضوع چهارباغ به یک زبان مشترک برسیم و همه دستگاهها با هدف حفظ هویت تاریخی، فرهنگی و گردشگری آن حرکت کنند، میتوان امیدوار بود که چهارباغ عباسی دوباره به جایگاه واقعی خود بازگردد.
سیدالعسگری گفت: همانگونه که میدان نقش جهان به واسطه ثبت جهانی، حساسیت و ضوابط بیشتری در مدیریت و حفاظت دارد، چهارباغ عباسی نیز از چنین ظرفیتی برخوردار است و نباید از ارزشهای آن غفلت شود.
وی تاکید کرد: چهارباغ عباسی با حدود ۴۵۰ سال سابقه تاریخی و برخورداری از مجموعهای از آثار و بناهای شاخص، ظرفیت آن را دارد که به یکی از مهمترین محورهای فرهنگی و گردشگری اصفهان تبدیل شود، اما تحقق این هدف نیازمند برنامهریزی منسجم، مدیریت مشترک و نگاه واحد دستگاههای متولی است.
چهارباغ صفوی در تمام دورانی که پشت سر گذارده دچار تغییر و تحول بوده، در قاجار دچار زوال شده، باز احیا شده و دوباره رو به افول گذارده و باز از در دیگر رو به حیات رفته است. هشت باغ و یا به تعبیری یازده باغ پیرامون چهارباغ به همراه سردرها و کوشکهایشان در گذر زمان رو به ویرانی رفتند. قاجار دوران این گذار بود و پهلوی باز پردهای دیگر از حیات چهارباغ را متبلور کرده است.
در دوران پهلوی باغها جایشان را به هتلها و کافهها ،سینماها و پاتوقهای اجتماعی دادند. در این دوران عصر نو و تجددگرایی، رنگ دیگری بر چهارباغ زد و حیات اجتماعی چهارباغ شکل دیگری به خود گرفت.
«هتل جهان» اولین هتل مدرن اصفهان در غرب چهارباغ در این دوران بنا شده و بیست سال مرکز تئاتر اصفهان بوده است. هم اکنون این بنا در حال مرمت جهت تجدید کاربری هتل است. در زمان رونق این هتل، نمایش پردههایی از رستم و سهراب در این هتل شهره بود است.
چهارباغ به مرور سینماها، کافهها، مغازههای صنایع دستی ممتاز و کتابفروشیها را در خود جا داد. باید گفت چهارباغ در کشاکش زمان راه سپرده است و هر زمان به فراخور دوران پوست انداخته، زندگی از سر گرفته، فرسوده شده، گسسته شده، اما زنده بوده و از فراز و نشیب زمان به اینجا رسیده ؛ زنده از آن جهت که پویا و در معرض نگاه و برخورد بوده و هم از این رو خود را به فراخور دوران بازسازی کرده است.
این خیابان در سالهای ابتدایی دهه نود، توسط سازمان نوسازی و بهسازی شهرداری اصفهان به شیوه صفوی آن بازسازی شد و این بازسازی به سبب کامل نبودن پیوستهای اجتماعی و همچنین شیوه اجرا مورد انتقاد برخی کارشناسان بود.